Τετάρτη, 29 Αυγούστου 2018

Homo Linnaeus ...

[ Σουβενίρ από κάποιο blog που μας άφησε χρόνους ... ]

Homo ην και ως Homo
απελεύσητω...

Βρισκόμαστε ήδη στο 1735, όταν ετούτος ο καλοκάγαθος ανθρωπάκος ονόματι Carolus Linnaeus – ένας στρουμπουλός φυσιοδίφης ο οποίος στο εξής θα έχαιρε ιδιαίτερης εκτίμησης από την επιστημονική κοινότητα – αποφάσισε την ώρα που ξουριζόταν ότι το ποτήρι είχε πλέον ξεχειλίσει κι ότι δεν πήγαινε άλλο ετούτη η ιστορία με τους πιθήκους (ΣτΜ. Θα μου πείτε, ο Δαρβίνος δεν είχε γεννηθεί ακόμα. Κι εγώ θα σας πω, πως είστε κακεντρεχείς και κακόπιστοι). Εκεί, μπροστά στον πιτσιλισμένο του καθρέφτη, δε μπορούσε να χωνέψει με τίποτα την τριχωτή του καταγωγή. Η λέξη «πίθηκος» απλά του καθόταν στο λάρυγγα και χοροπηδούσε πάνω-κάτω σα δεύτερο μήλο του Αδάμ. Στην πραγματικότητα είχε κάθε δίκαιο να δυσανασχετεί με τις συγκρίσεις αυτές, μιας και η αφεντομουτσουνάρα του έφερνε περισσότερο προς μοσχαροκεφαλή παρά προς οποιαδήποτε μορφή πιθηκοειδούς. Τέλος πάντων, αυτά τα ωραία κλωθογύριζαν μες στο μυαλό του εκείνες τις δύσκολες ώρες κι έτσι, όταν ξεκίνησε να σκουπίζει τις σαπουνάδες (και λίγες μύξες) απ’ το πρόσωπό του, ήταν ήδη αποφασισμένος να γίνει ο νέος πνευματικός πατέρας του ανθρώπινου είδους.

Αφού το σκέφτηκε επίμονα για μέρες πολλές – μερικοί απ’ το υπηρετικό του προσωπικό υποψιάζονταν ότι το σκεφτόταν ακόμη και την ώρα που έχεζε – και λαμβάνοντας υπόψη το εγκυρότερο στατιστικό δείγμα που μπορούσε να φανταστεί μια διάνοια του μεγέθους του - δηλαδή τον εαυτό του, τον συγχωρεμένο του πατέρα, τον κολλητό του απ’ το Τμήμα Βοτανικής του Πανεπιστημίου της Ουψάλα (άλλες κακές γλώσσες μιλάνε για τη γραμματέα του) και φυσικά τον καλό Χριστούλη – αποφάσισε ότι το αντιπροσωπευτικότερο όνομα για ένα τέτοιο εξαίσιο εξελικτικό δείγμα (σαν κι αυτό δηλαδή που αντίκριζε κάθε φορά που ξουριζόταν) δε θα μπορούσε να είναι απλά και σκέτα «Άνθρωπος». Καταντούσε δηλαδή σκανδαλώδης ετούτη η φαιδρή, ονοματολογική πεζότης! Κατέληξε, λοιπόν, στο συγκρατημένα βαθύ «Άνθρωπος ο Σοφός», τον γνωστό δηλαδή σε όλους μας Homo Sapiens (ο οποίος στην πραγματικότητα είναι Homo Sapiens Sapiens, μήπως και τελικά δια της επαναλήψεως το πιστέψουμε κιόλας).

Φυσικά, τα πράγματα δεν έγιναν έτσι ακριβώς, αλλά κανείς δεν έχει την δυνατότητα ν’ αποδείξει πως έγιναν και διαφορετικά. Ο Κάρολος Λινναίος, όπως έχει μείνει γνωστός στην ελληνική βιβλιογραφία, ούτε λίγο-ούτε πολύ ήταν κάτι σαν τον Ευκλείδη της Βοτανικής. Εφηύρε ένα σύστημα ταξινόμησης και ονοματολογίας της χλωρίδας και συνεκδοχικά της πανίδας επίσης, το οποίο έβαλε τάξη στο χάος της Φύσης, καθότι όλοι γνωρίζουμε ότι η Φύση κάνει του κεφαλιού της και σημασία δε δίνει αν χωράει στη γκλάβα μας ή όχι. Κάθισε λοιπόν ο χοντρούλης μας βοτανολόγος κι έξυνε-έξυνε την κεφάλα του, μέχρι που τελικά του ξεκόλλησε η περούκα. Παρ’ όλα αυτά, χωρίς να πανικοβληθεί, συνέχισε να σκέφτεται μέχρι που τελικά αποφάσισε. Αποφάσισε λοιπόν να καθαρίσει τα νύχια του κι εκεί που καθάριζε ό,τι ήταν να καθαρίσει τέλος πάντων, σαν τις ξαφνικές κατραπακιές του πατέρα του (ήταν και κληρικός κι είχε βαρύ χέρι ο άτιμος, καθότι το λίπος βλέπετε) έπεσε πάνω του ανελέητη η έμπνευση.

Κοιτάζοντας τα πέντε του μισοκαθαρισμένα δάχτυλα συνειδητοποίησε ότι με πέντε ταξινομικές κατηγορίες, θα μπορούσε να ιεραρχήσει σε μια συνεπή και στέρεη δομή οποιαδήποτε μορφή ζωής θα μπορούσε να συναντήσει κανείς, κάνοντας μια βόλτα στις πέντε ηπείρους και τους πέντε ωκεανούς του πλανήτη. Η σύλληψη θεωρήθηκε κορυφαία, όχι γι’ άλλο λόγο παρά γιατί οι περισσότεροι επιστήμονες εκείνοι την εποχή είχαν από μαθηματικά τόση ιδέα, όση έχουν οι ταξιτζήδες από οδική συμπεριφορά. Έτσι ήταν πολύ βολικό να μπορούν να μετρούν τις κατηγορίες στα δάχτυλα του ενός χεριού, καθώς με το άλλο συνήθως προσποιούνταν ότι έγραφαν κάτι πολύ σοβαρό.

Είπε λοιπόν Λινναίος και εγένοντο Βασίλεια, Ομοταξίες, Τάξεις, Γένη και Είδη. Κι έτσι κάθε φορά που η Πυγμαία Μαρμοζέτα της Νοτίου Αμερικής θέλει να πάει προς νερού της, γνωρίζει πλέον ακριβώς τη σωστή πόρτα στην τουαλέτα και δε γίνεται το ρεζίλι της Βραζιλίας, να γελάνε μαζί της όλα τα Χορδωτά της ζούγκλας – εν αντιθέσει με τους σημερινούς φορτηγατζήδες που κατουράνε όπου βρούνε, στις εθνικές οδούς. Τα βαλε κάτω τα πράγματα, που λέτε ο Λινναίος, και κόψε-ράψε, κόψε-ράψε, εκεί που είχε ταξινομήσει περί τα 96.473.826 είδη κάτι δεν του καθόταν καλά, σαν δηλαδή κάτι να ‘χε ξεχάσει. Ήταν εκείνη την ώρα που ξουριζόταν μπροστά στο καθρεφτάκι του, όπως τα είπαμε και στην αρχή, όταν θυμήθηκε τελικά τι ήταν αυτό που ‘χε ξεχάσει κι έτσι από τότε δεν είμαστε απλοί και σκέτοι άνθρωποι, παρά είμαστε υπήκοοι του Βασιλείου των Ζώων, της Ομοταξίας των Θηλαστικών και της Τάξεως των Πρωτευόντων, στο Γένος Άνθρωποι αλλά στο Είδος Άνθρωποι οι Σοφοί (και γαμώ το κέρατό μας δηλαδή, αν και πιθανότατα άμα τη εμφανίσει των κεράτων αναγόμαστε αυτομάτως σε άλλη Τάξη: σ’ εκείνη δηλαδή των κερατάδων!).

Το 1778 ο αγαπητός Κάρολος μας άφησε χρόνους κι έτσι δεν έχουμε σήμερα την πολυτέλεια να διαπιστώσουμε αν κι ο ίδιος ήταν όντως σοφός ή αν ήταν εξίσου μαλάκας με τα βαφτιστήρια του. Πάντως στην ιστορία καταγράφτηκε σαν ένας άνθρωπος που προκαλούσε κυρίως το θαυμασμό.

Στην έγκριτη λαϊκή εγκυκλοπαίδεια της Βίκεως, διαβάζουμε ότι ο μέγας Γάλλος φιλόσοφος Ζαν-Ζακ Ρουσό (και όχι ο Ζακ-Υβ Κουστό, όπως αρχικά ήταν λανθασμένα αποδεκτό) του είχε γράψει ότι δε γνώριζε στη Γη ολάκερη μεγαλύτερο άντρα από αυτόν. Ο Ρουσό στην πραγματικότητα εννοούσε τον εαυτό του, αλλά τυχούσης της παρεξηγήσεως εποίησε τη νήσσα κι επέστρεψε στο συμβολαιογραφείο του. Ο ανυπέρβλητος Γερμανός λογοτέχνης Γιόχαν Βόλφγκανγκ Βον Γκαίτε έγραψε, με τη σειρά του, ότι με εξαίρεση το Σαίξπηρ και το Σπινόζα δεν εγνώριζε κανέναν ανάμεσα στους προγενέστερους που να τον έχει επηρεάσει περισσότερο. Έτριξε ο Ρουσό μέσα στο κοφίνι του για τούτη την αγνωμοσύνη, αλλά δε μπορούσε πια να κάνει και τίποτα, καθότι εκτός από Homo Sapiens ήταν και στο χώμα σάπιος, πιθανότατα από χρόνια.

Ένας άλλος πάλι συγγραφέας, Σουηδός αυτή τη φορά, ονόματι Αύγουστος Στρίντμπεργκ έγραψε ότι ο αγαπητός Κάρολος ήταν στην πραγματικότητα ένας ποιητής που έτυχε να γίνει φυσιοδίφης. Το πιθανότερο ήταν πως στην Σουηδία, πριν από 300 χρόνια, είχαν το ίδιο εκπαιδευτικό σύστημα με τη χώρα μας σήμερα. Έτσι ένα τραγικό λάθος στη συμπλήρωση του μηχανογραφικού δελτίου, στοίχησε στον νεαρό τότε Κάρολο την αγαπημένη του Σχολή, αναγκάζοντάς τον να σπουδάσει στην δεύτερη επιλογή του. Λέγεται, επίσης, ότι υπήρξε και μια οικογενειακή σύγκρουση, καθώς ο πατέρας του περίμενε να τον βοηθήσει στο μαγαζί, απ’ το να κάθεται όλη μέρα ξαπλωμένος ανάσκελα, κοιτάζοντας το ταβάνι και γράφοντας ασυναρτησίες αναστενάζοντας. Το τελευταίο βέβαια διαψεύσθηκε απ’ την ύστερη ιστοριογραφική έρευνα, αφού διαπιστώθηκε ότι ο μπαμπάς του δεν είχε καν μαγαζί, καθώς επίσης ότι ο νεαρός Λινναίος συνήθιζε να ξαπλώνει μπρούμυτα.

Τέλος πάντων, για να μην τα πολυλογούμε (όπως λένε συνήθως οι άνθρωποι, αφού διαπιστώσουν ότι μιλάνε ήδη δυόμιση ώρες ∙ λέγεται ότι η έκφραση απέκτησε τη σύγχρονη δυναμική της από Φιντέλ Κάστρο εποχή), για όλους τους προηγούμενους λόγους (αλλά και μερικούς ακόμα) καταλήξαμε σήμερα να θεωρούμε τους εαυτούς μας σοφούς - κι εμείς οι Έλληνες μια τζούρα παραπάνω, ως γνήσιοι απόγονοι των αρχαίων ημών προγόνων, τους οποίους θεωρούμε καθόλα τέλειους κι αν μπορούσαμε θα κάναμε ακόμη και την κλανιά τους αποσμητικό. Στην πραγματικότητα, η μόνη σοφία που έχει δει το φως της ημέρας σε τούτο τον πλανήτη είναι καμιά γριά θεία μας ή κανένας τίτλος σε βιβλίο. Σε όλες τις λοιπές εκδηλώσεις του είδους μας, το μόνο γνήσιο χαρακτηριστικό που θα μπορούσε κανείς να μας αποδώσει είναι, στην καλύτερη των περιπτώσεων, κάποια απαρχή ευφυίας, στη χειρότερη ένας ποσοτικά μονάχα ανώτερος μαϊμουδισμός: η μεγαλύτερη μάζα των ανθρώπων απλά μπορεί να εκτελεί με άνεση χιλιάδες εργασίες, ασχέτως του κατά πόσο κατανοεί τις αιτίες ή τις συνέπειές τους. Αυτή η κολοσιαία παπαγαλία ονομάζεται μάθηση, αλλά φυσικά είναι μάθηση μόνο κατ’ ευφημισμόν!

Στη συνέχεια θα εξετάσουμε, χωρίς φυσικά επιστημονικά στοιχεία (αυτά θα απαιτούσαν μια κάποια ευφυία, από μέρους μας), τη θέση αυτή: το μόνο που πραγματικά μαθαίνουμε ως είδος είναι ο έλεγχος του σφιγκτήρα μας, έτσι ώστε να μην χεζόμαστε πάνω μας κατά τη διάρκεια ενός πολύ σημαντικού meeting (κι αυτό ούτε καν καθ' όλη τη διάρκεια του βίου μας, αφού ως γνωστόν το βιογραφικό μας σημείωμα ξεκινάει και τελειώνει με μια χεσμένη πάνα). Όλη η νοούμενη ως πολιτιστική εξέλιξη δεν είναι παρά η εκλέπτυνση των ειδών υγιεινής που χρησιμοποιούμε. Κατά τ’ άλλα, ούτε ένα βήμα πλησιέστερα στην αγάπη ή στην επικοινωνία κι οι μόνοι πραγματικά άνω-θρώσκοντες δεν είναι άλλοι από τους συμπαθητικούς μετεωρολόγους κι εκείνους τους κακομοίρηδες που, κρεμασμένοι, πλένουν τα τζάμια στους ουρανοξύστες.

Πέμπτη, 17 Μαΐου 2012

Σημείωμα αφύπνισης

Για μία ακόμη φορά, η επιστημονική κοινότητα (ή τέλος πάντων, ένα φιλότιμο στιγμιότυπό της) αγωνίζεται ν' αφυπνίσει το ευρύ κοινό, από την υπαρξιακή του νάρκη. Μας κρούουν λοιπόν τον κώδωνα του κινδύνου, καθώς διαπιστώνουν ότι ακόμα και η συντηρητική χρήση των υπνωτικών χαπιών (με συνήθεις υπόπτους κάποιες δραστικές ουσίες, ας πούμε τεμαζεπάμη, διαζεπάμη και ζολπιδέμη) μπορεί πιθανότατα να οδηγήσει στον ύπνο το μεγάλο και τον ύστατο. Κι εκεί, δηλαδή, που λες να κατεβάσεις απλά κανένα διακόπτη, πέφτει μια κι έξω ο γενικός. Αναπόφευκτα, όλα ετούτα μού 'φεραν στον νου την αρχαιο-ελληνική Ποίηση, εκείνη που ήθελε κάποτε τον Υπνο και το Θάνατο να 'ρχονται στον κόσμο σαν δίδυμα αδέρφια, παιδιά της Νύχτας και του Ερέβους. Βλέπεις, καλέ αναγνώστη, η αρχαία θυμοσοφία διαισθανόταν τη βαθύτερη ομοιότητα, ανάμεσα στις δύο καταστάσεις του ανθρώπου, που εν πρώτοις μοιάζουν τόσο διακριτές. Ίσως μάλιστα, να 'χεις νιώσει κι εσύ αυτή την αμήχανη σύγχυση, μπροστά στη θέα ενός ζεύγους διδύμων: ενώ είσαι απολύτως βέβαιος για τις λεπτές διαφορές που χαρακτηρίζουν τον καθένα (μια μικρή ελιά, μια τούφα μαλλιών ατίθαση, ένα βλέμμα σπινθηροβόλο), τελικά, στην πράξη ουδέποτε καταφέρνεις να ξεχωρίσεις ποιον ακριβώς από τους δύο έχεις κάθε φορά μπροστά σου.

Όμοια, λοιπόν, συμβαίνει κάποτε τα βλέφαρά μας να υποκύπτουν, νικημένα από έναν ύπνο βαρύ σα θάνατο, κι άλλοτε πάλι - σπανιότερα δυστυχώς, σε λίγους μακάριους θνητούς - ο θάνατος να καταφτάνει στη ζωή μας εύκολος και γλυκός σαν ύπνος. Πόσο μοιάζει ο άρτι αποθανείς έτοιμος να σηκωθεί και να μοιράζει καρπαζιές σ' όποιον ευρεί μπροστά του, σα φαρσοκωμικό αλαλούμ και ταίνια της Βλαχοπούλου. Από την άλλη, δεν έτυχε ποτέ να σκύψετε πάνω από κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο - την ώρα που κοιμάται - και με την καρδιά σφιγμένη, να προσπαθήσετε ν' αφουγκραστείτε την ανάσα του;

Εκεί, στα δύο άκρα ανάμεσα, παραπαίοντας οι περισσότεροι από μας, γυρεύοντας το γλυκύτερο αδέρφι από τα δύο, συχνά, κακότυχα απαντούμε τ' αγριότερο. Με τα υπνωτικά - ή μ' άλλα αφιόνια - προσβλέπουμε σ' αυτή τη λύτρωση, από μια μέρα που κύλησε χωρίς εμάς και με τον ίδιο τρόπο μοιάζει ν' απομακρύνεται, ερήμην. Παρατημένοι (και παραιτημένοι) εκτός, καταμεσίς σε κάποιο στρώμα παγερό, εκκωφαντικά κι αδιάφορα ξεχασμένοι από τον ύπνο (ή τη ζωή), απλώνουμε το χέρι σε μιαν υπόσχεση λυτρωτικής γαλήνης. Ή πάλι - κάποιοι απο μας ή όλοι κάποτε - με το κρασί, την τηλεόραση κι άλλες παραμυθίες αναζητούμε απελπισμένα τον άλλο λήθαργο, εκείνον που σ' αφήνει με τα μάτια ορθάνοιχτα, μα ωστόσο σε τραβάει μαυλιστικά μακριά απ' τον εαυτό σου, την καθημερινή μιζέρια, μακριά απ' τη ζωή σου μ' άλλα λόγια. Έτσι, θέλω να κλείσω - αφήνοντας κι εσάς στον Ύπνο του Δικαίου -

εύκολα να μην κατηγορήσουμε
τον λάθος αδερφό αν συναντήσουμε,
καθώς
- όπως κι εμείς, όμοια κι αυτός -
ποτέ δεν είμασταν ξεκάθαροι ποιον θέλαμε ακριβώς ...



ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

" Oh you, you know you must be blind
To do something like this
To take the sleep that you don't know
You're giving Death a kiss,
 Poor little fool now "


Τετάρτη, 1 Φεβρουαρίου 2012

Αλτσχάιμερ - Παραίτηση: 0 - 1

Τα τελευταία χρόνια, όλο και περισσότερες μελέτες καταδεικνύουν την αναγκαιότητα της εγρήγορσης, ενάντια στην νόσο Αλτσχάιμερ. Τα άτομα, λέει, που ακονίζουν το μυαλό τους καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής τους (αντιγράφω κατά λέξη απ' το ΒΗΜΑ Science) μέσω δραστηριοτήτων όπως το διάβασμα, το γράψιμο και η λύση σταυρολέξων και παζλ θέτουν ισχυρή υποψηφιότητα για να διατηρήσουν ένα "λαμπρό" μυαλό ως τα γεράματα.

Αναρωτιέμαι: πότε άραγε ένας "εγκέφαλος" παύει να είναι δραστήριος; σε ποιο σημείο θα μπορούσε να οριοθετήσει κανείς την αφετηρία της πνευματικής νωθρότητος ενός "εγκεφάλου"; Ίσως, η αναζήτηση μιας απάντησης διευκολύνεται από το γεγονός ότι, πίσω από κάθε "εγκέφαλο", κρύβεται ένας άνθρωπος, μια ψυχοσύνθεση (εξ' ου και τα εισαγωγικά). Ίσως, ένας "εγκέφαλος" παραιτείται απ' τη δράση όταν ένας άνθρωπος παραιτείται απ' τη ζωή, όταν αισθάνεται τον εαυτό του πεταμένο στο περιθώριο. Για ποιο λόγο να λύσει κανείς σταυρόλεξα, όταν η ζωή, οι συνάνθρωποι, η στενοκεφαλιά του, τον έχουν πετάξει στα αζήτητα;

Σύμφωνα με άλλες πηγές, δεν απέχει πολύ στο μέλλον η στιγμή, όπου η άνοια θα θεραπεύεται μ' ένα εμβόλιο. Λέγεται, μάλιστα, πως η γενιά μου (ή έστω η επόμενη) θα είναι η πρώτη που θα προλάβει το τέλος της νόσου - αν βεβαίως το τέλος της γενιάς δεν επέλθει νωρίτερα. Κι όλοι νιώθουμε πολύ χαρούμενοι κι άλλα τέτοια όμορφα, φυσικά όχι άδικα. Την αγάπη για τη ζωή όμως; αυτή ποιο εμβόλιο θα μας την εμφυσήσει; Ποιο εμβόλιο θα καταπολεμήσει την παραίτηση ή την εγκατάλειψη; Φοβάμαι πολύ, μήπως μετατραπούμε σε ανθρώπινα ζόμπι: εγκέφαλοι λειτουργικά ακέραιοι και πλήρεις δυνατοτήτων, εμφυτευμένοι σε ανθρώπους ούτως ή άλλως κουρασμένους από τη ζωή. Ανθρώπους, που θα κουβαλούν τις δυνατότητές τους σαν ένα υπαρξιακό άχθος, που θα μπολιάζουν τις νευρωνικές συνάψεις τους όχι με έρωτα, δημιουργία και μάθηση, παρά με τηλεόραση, καταναλωτισμό και αντικαταθλιπτικά.

Ειδωλολατρεία.

Είναι γνωστό τοις πάσι, ότι στα αμέτρητα ερευνητικά ιδρύματα ανά την υφήλιο, συνωστίζονται μιλιούνια και μυριούνια αγωνιούντων επιστημόνων, οι οποίοι χύνοντας αστείρευτα ποτάμια καυτού ιδρώτος (και άλλων θερμών, σωματικών υγρών) στα φρεσκο-σφουγγαρισμένα δάπεδα των εργαστηρίων, δίνουν καθημερινά μάχη με την άγνοια, την ανοησία και την αγαμία. Δυστυχώς, προς το παρόν, χάνουν με συντριπτική διαφορά. Για παράδειγμα, σε πρόσφατο ματς που δόθηκε (στα πλαίσια αγνώστου προελεύσεως ερευνητική μελέτη, σύμφωνα με άρθρο του ΒΗΜΑτος Science) ενάντια στον επιστημονικό αυνανισμό, οι επιστήμονες έχασαν με τραγικό αυτογκόλ από το πρώτο κιόλας λεπτό. Επιβαρυντικό στοιχείο αποτελούσε, σύμφωνα με πολλούς, το γεγονός ότι η μαλακία έπαιζε εντός έδρας, με άλλα λόγια στο γνωστό σε όλους μας πλανήτη Γη.

Επειδή, λοιπόν, τις γυναίκες πολλοί εμίσησαν, τη μαλακία ουδείς, η ερευνητική αυτή ομάδα αποφάσισε να συνδυάσει αυτά ακριβώς τα δύο στοιχεία: πρώτον, δεν ασχολήθηκε με τις γυναίκες αλλά με τους άνδρες και, δεύτερον, μελέτησε εκείνες τις προεκτάσεις του αυνανισμού οι οποίες συνεχίζονται και μετά το πέρας της ερωτικής πράξης. Διότι ο φυσιολογικός, ο υγιής δηλαδή αυνανισμός, οφείλει να παύει άμα τη ολοκληρώσει των παλινδρομικών μαλάξεων και της απολήξουσας εκσπερματίσεως. Υπάρχει, όμως, συχνά ο κίνδυνος, ο αυνανισμός - με άλλα λόγια η αυτο-ικανοποίησις - να συνεχιστεί και κατόπιν, μέσα στον εγκέφαλο και τις καθημερινές δραστηριότητες του υποκειμένου, όπως για παράδειγμα μπροστά στον καθρέφτη, μπροστά στο μικρόφωνο, μπροστά στο φακό και γενικά μπροστά σε κάτι. Τότε, δεν τον ονομάζουμε πια αυνανισμό, αλλά ναρκισσισμό - δεν παύει παρ' όλα αυτά να αποτελεί αυτο-ικανοποίηση.

Τέλος πάντων, τα έβαλαν κάτω οι ειδικοί και διαπίστωσαν λέει σχέση μεταξύ της αρνητικής, ναρκισσιστικής τάσης του άνδρα (λες και υπάρχει θετικός ναρκισσισμός, αλλά τόσο τους έκοβε) και των υψηλών επιπέδων της ορμόνης του στρες κορτιζόλης. Μάλιστα, προς εντυπωσιασμό αραδιάζουν κι ένα σωρό άλλες επιστημονικοφανείς σάλτσες, ότι τα ποσά είναι ανάλογα και κολοκύθια σπληνάντερο.

Ακολουθούν δυο μεγάλες αλήθειες της ζωής: (α) όταν ο άνθρωπος πιάσει τα γεννητικά του όργανα πρώτη φορά, δεν υπάρχει περίπτωση να ξεκολλήσει τα χέρια του από 'κει μέχρι να πεθάνει και (β) όταν ο άνθρωπος πέσει με τα μούτρα στη μελέτη του εξωτερικού κόσμου και ξεχνάει τη μελέτη του εσωτερικού του κόσμου, καταλήγει να ξεστομίζει τα πλέον αυτονόητα πράγματα, με ύφος πεφωτισμένης κουράδας. Συχνά δε, ξοδεύει κι εκατομμύρια νομισματικές μονάδες, προς έρευνα και μελέτην αυτών των ανοησιών.

Δεν αρκεί παρά λίγος κοινός νους και λίγη καλή διάθεση: όταν κάποιος ξυπνάει και κοιμάται με το είδωλο του εαυτού του καρφωμένο, σα παλούκι στο δόξα πατρί, δεν είναι πια και τόσο δύσκολο να συμπεράνεις ότι συνειδητά ή ασυνείδητα, στην παραμικρή καθημερινή δραστηριότητα του υποκειμένου, υφέρπει το αδιάκοπο κυνήγι της αυτο-επιβεβαίωσης. Το είδωλο του ναρκισσιστή δε θέλει και πολύ μέχρι να καταρρεύσει σε θρύψαλα, αφήνοντας τον ατυχή άνδρα γυμνό κι έκθετο καταμεσίς της κοινωνίας. Η συντήρηση αυτής της τέλειας εικόνας απαιτεί συνεχή προσπάθεια και άφθονη ενέργεια, καθώς βάλλεται συνεχώς απ' την στυγνή πραγματικότητα. Από εκεί μέχρι την κορτιζόλη, η αποστάση δεν είναι δα και τόσο μεγάλη. Ορίστε! μέσα σε έξι-εφτά σειρές ολοκληρώσαμε και τη δική μας έρευνα, με ουσιαστικότερα αποτελέσματα (καθώς προχωρήσαμε σε ποιοτική και όχι σε ποσοτική ανάλυση) και μάλιστα με μηδενικό κόστος (ίσως έναν καφέ, με δυο ζάχαρες).

Να πούμε, τώρα, και την αλήθεια: η έρευνα εξέτασε και μερικές γυναίκες και αφού το έκανε κι αυτό, έφτασε στο συμπέρασμα ότι - κατά περίεργο τρόπο - αυτή η αιτιολογική σχέση δεν ανταποκρίνεται στο γυναικείο οργανισμό. Η ερευνητική ομάδα, στο σημείο αυτό, έχασκε πιθανότατα με το στόμα ανοιχτό μπροστά στο χαρτί με τα αποτελέσματα ∙ ίσως-ίσως και λίγο σάλιο να έσταξε, τότε, απ' τη χάσκουσα στοματική κοιλότητα, στο φρεσκο-σφουγγαρισμένο δάπεδο του εργαστηρίου. Ίσως ακόμη ν' αποφασίστηκε η σύνταξη και οργάνωση μιας νέας ερευνητικής ομάδας (πιθανότατα με νέα κονδύλια και χορηγίες) για την αναζήτηση του παράδοξου εκείνου γονιδίου, που καθιστά τη γυναίκα αλώβητη στο ναρκισσισμό (αφού για τα πάντα, υπάρχει κάποιο γονίδιο που εργάζεται ακατασίγαστα).

Αλλά και γι' αυτό, δε χρειάζεται να πάει κανεί μακριά για να σχηματίσει μια πρώτη άποψη. Ο ναρκισσισμός της γυναίκας είναι τόσο βαθιά ριζωμένος στην κοινωνική βιολογία, ώστε ενσαρκώνεται στο πετσί της γυναίκας σα δεύτερη φύση. Δεν αμφισβητείται, ούτε βάλλεται, καθώς αποτελεί μια σχεδόν φυσική λειτουργία: ξυπνάω, κατουρώ, βάφομαι, επιλέγω ρούχα, φεύγω για δουλειά, κτλ. Ο γυναικείος ναρκισσισμός διάγει βίο παράλληλο με το βιολογικό, σχεδόν υπεράνω κριτικής και - προπάντων - υπεράνω άλλης αναγκαιότητας, πέραν δηλαδή της "φυσικής". Ο ανδρικός ναρκισσισμός δεν υποστηρίζεται κοινωνικά με την ίδια σφοδρότητα και φυσικότητα, δεν εμποτίζεται στο κοινωνικό DNA του ανδρός από τη νηπιακή του ηλικία, δεν αποτελεί έτσι δεύτερη "φύση" του άνδρα. Ο άνδρας ενδύεται το ναρκισσισμό του σε προχωρημένη ηλικία, σαν ένα είδος "απάντησης" στα κοινωνικά του δεδομένα: αντίδραση σε εξωτερική αμφισβήτηση, αντίδραση σε εσωτερικές ανασφάλειες, γενικά δηλάδη λειτουργεί σαν απάντηση σε κάποια αναγκαιότητα, δηλαδή αντιδραστικά, άρα συμπλεγματικά. Αυτά.


Τρίτη, 29 Νοεμβρίου 2011

Ιχθυοκαλλιέργειες...

Μια φορά κι έναν καιρό, πριν πολλά-πολλά εκατομμύρια χρόνια, σε μιαν εποχή που οι σοφοί την ονόμασαν Δεβόνιο, ζούσαν ένα σωρό καρχαρίες, κυρίως καρχαρίες και, όσο κι αν ακούγεται περίεργο, ακόμα περισσότεροι καρχαρίες. Υπήρχαν βέβαια και πολλά άλλα ψάρια, τα οποία όμως δεν ήταν καρχαρίες (οι οποίοι, όπως αναφέραμε, ήταν ήδη πάρα πολλοί). Ένα από αυτά τα "άλλα ψάρια" ήταν και κάποιος - όχι ιδιαίτερα γνωστός τότε - Pterichthyodes Milleri. Οι φίλοι του, βέβαια, βαριόντουσαν να τον φωνάζουν μ' ολόκληρο τον πατρικό σιδηρόδρομο, έτσι στην αρχή συνήθιζαν να τον αποκαλούν "Le petit Pteri", αργότερα "Le Pteri" και πολύ αργότερα σκέτο Λευτέρη. Αυτός ο Λευτέρης, λοιπόν, δεν ήταν ένα τυχαίο ψάρι κι ας λένε οι κακές γλώσσες διάφορα. Ήταν ένας πρωτοπόρος της σεξουαλικής πράξης, ένας πιονέρος της τέχνης του έρωτα, ένας Laissez-faire-laissez-passer της κρεββατοκάμαρας. Και να γιατί: γιατί χάρη σ' αυτόν είναι που σήμερα υπάρχουμε, περπατάμε, ρευόμαστε κι ερωτευόμαστε. Έτσι, λοιπόν, ισχυρίζεται η σύγχρονη Παλαιοντολογία, τούτος ο φίλος μας ο Λευτεράκης ήταν το πρώτο σπονδυλόζωο που συνουσιάστηκε, το πρώτο που εγκαινίασε την ερωτική πράξη με εσωτερική γονιμοποίηση. Με απλά, καθημερινά λόγια, ο Λευτεράκης ήταν ο πρώτος... γαμιάς της Ιστορίας.

Στο εν λόγω άρθρο του Science Illustrated, διαβάζουμε επίσης ότι "η εν λόγω διαπίστωση, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι μια σειρά χαρακτηριστικών κάνουν την εμφάνισή τους στο συγκεκριμένο είδος, οδήγησε τους ερευνητές στο συμπέρασμα πως η συνουσία αποτέλεσε το κίνητρο για την έξοδο των προγόνων μας στη στεριά". Με άλλα λόγια, γαμιώντας βγήκαμε κάποτε στη στεριά κι έτσι γαμιώντας μας πάει από τότε - σαν είδος δηλαδή - και θησαυρίζουνε οι φαρμακοβιομηχανίες με τα βιάγκρα κι ένα σωρό άλλες αηδίες. Γιατί διαφορετικά, δε θα υπήρχε χρεία για τον άντρα ν' αποδείξει ο,τιδήποτε και ο όρος "στυτική δυσλειτουργία" δε θ' αφορούσε, παρά μονάχα παθήσεις της σπονδυλικής στήλης. Πολύ περισσότερο, δε θα υπήρχαν κερατάδες αφού οι γυναίκες και οι κόρες μας, όλες θα κάθονταν ήσυχες στ' αυγά τους. Ούτε θα υπήρχε φυσικά ο όρος "αυνάνισμός" αλλά αντ' αυτού θα υπήρχε ο "αυγανισμός", ο οποίος μάλιστα δε θα ήταν λύση ανάγκης και μαλακία, παρά η αποκορύφωση και η επιβεβαίωση κάθε άντρα. Επιπλέον, ποτέ δε θα είχε εφευρεθεί ο βιασμός, αφού είναι προφανές ότι κανένα αυγό δεν αντιστάθηκε ποτέ στη γονιμοποίησή του. Παρ' όλα αυτά, ο φίλος μας ο Λευτεράκης είχε διαφορετική άποψη. Τότε δεν υπήρχαν ακόμη ούτε "πουλιά", ούτε υπογραφές και, φυσικά, ούτε παροιμίες. Έτσι, το πρώτο "πουλί" που εμφανίστηκε στον πλανήτη, άρχισε να χώνεται απερίσκεπτα όπου έβρισκε ευκαιρία, υπογράφοντας κατ' αυτόν τον τρόπο και την παντοτινή μας καταδίκη.


Ο πρώτος Πτεριχθύοδας που έγινε μάρτυρας της
φράσης "αγάπη μου, είμαι έγκυος", πέτρωσε
όπως ήταν στη θέση του. Εικάζεται ότι οι ίδιοι
ακριβώς λόγοι ώθησαν τους πρώτους
(αρσενικούς) Πτεριχθύοδες να "την κάνουν"
μ' ελαφριά πηδηματάκια, προς στεριά μεριά.

Πέμπτη, 10 Νοεμβρίου 2011

Θέλει αρετή και τόλμη, το σύνδρομο απ' τη Στοκχόλμη.


Λένε πως οι όμηροι έχουν την τάση να συνδέονται συναισθηματικά με τον εγκληματία, που τους ορίζει. Το κάνουν, λένε, ασυνείδητα. Από ένστικτο αυτοσυντήρησης. Είναι λένε σύνδρομο, σα να λένε δηλαδή μιας μορφής πάθηση, που χρήζει φροντίδας. Κι εγώ λέω, δεν είναι ο εγκληματίας άνθρωπος; Η άσκηση βίας ακυρώνει την ανθρωπινότητά του; Διαγράφει αισθήματα, κίνητρα, βάθος; Αν έχει κάποια δόση αλήθειας η υπόθεση πως στα δύσκολα κρίνεται ή φανερώνεται η αληθινή πλευρά των ανθρώπων, τότε ποιος άλλος είναι πλησιέστερα στον εγκληματία, σε αυτήν την οριακή στιγμή που τόσες ζωές διασταυρώνονται, παρά ο όμηρος; Ποιος άλλος, απ' τον όμηρο, γίνεται μάρτυρας ενός προσώπου, ενός χρώματος, μιας κουβέντας, που ακόμη κι η ίδια η μάνα του εξουσιαστή πιθανότατα αγνοεί;

Λένε πως οι όμηροι φτάνουν μέχρι και το σημείο να φοβούνται τους διασώστες τους (δηλαδή, την αστυνομία), ενώ θα 'πρεπε να συμβαίνει το αντίστροφο. Κι εγώ λέω, μα πώς αυτό; Όταν κι οι δυο τους, δράστης και αστυνομία, έχουν τους ίδιους στόχους (τα χρήματα), αλλά η δεύτερη δεν έχει τίποτα να χάσει, πώς γίνεται να μη φοβάσαι περισσότερο εκείνον που δεν έχει τίποτα να χάσει; Γιατί ο εγκληματίας σε υποτάσσει στην εξουσία του με μεγαλύτερη τιμιότητα. Στο κάτω-κάτω, συνδέει κι αυτός την ίδια του τη ζωή με τη δική σου. Στο πρόσωπό του ταυτίζονται η βούληση και το χέρι. Από την άλλη, στο πρόσωπο της αστυνομίας αυτά τα τελευταία είναι διακριτά. Άλλοι αποφασίζουν, άλλοι πυροβολούν. Και φυσικά - ο κόσμος το 'χει τούμπανο κι εμείς κρυφό καμάρι - αν η αστυνομία νοιαζόταν πρωτίστως για την σωματική ακεραιότητα των ομήρων, τότε οι περισσότερες ληστείες ομηρίας δε θα μπορούσαν παρά να είναι επιτυχημένες.

Τετάρτη, 12 Οκτωβρίου 2011

Μια φορά κι έναν καιρό...

...ήταν ένα παιδί που το έλεγαν Αντώνη. Αυτός ο Αντώνης λοιπόν, εκεί γύρω στα 37 του, θα 'χε ρουφήξει και μερικά εκατομμύρια τζούρες οξυγόνο, όλο αυτό το διάστημα, ήταν και τούτα τα συνεχή γύρω-γύρω από τον Ήλιο, τι να κάνει το παιδί; ζαλίστηκε! Πώς κάνει έτσι, για καλή του τύχη βλέπει ένα πρόχειρο blog εκεί κοντά ∙ την άραξε να ξαποστάσει. Εκεί που καθότανε λοιπόν, άρχισε να χαζεύει τον κόσμο γύρω του, μπας και περάσει η ώρα γρηγορότερα, μέχρι να του φύγει η ζαλάδα. Όμως ο κόσμος στροβιλιζόταν με τόση ταχύτητα προς κάθε κατεύθυνση, ώστε το μόνο που κατάφερνε να συγκρατεί ήταν μερικές, κλεφτές ματιές, απ' όσα θαυμαστά ή ανόητα συνέβαιναν τριγύρω. Εκεί τον αφήσαμε τελευταία φορά, ετούτον τον μυστήριο τύπο. Αν βρεθείτε κι εσείς κατά 'κει, κοντά στο μέρος όπου βρήκε καταφύγιο, ίσως μπορέσετε να τον δείτε να ξύνει με επιμέλεια - σχεδόν με τρυφερότητα - λεπτές φλούδες απ' τον κορμό του blog και να χαράσσει πάνω τους ιχνογραφίες του κόσμου, υπό κλίμακα φυσικά. Έτσι ξεχνά για λίγο τη ζαλάδα του. Άμα τον δείτε, δώστε του χαιρετισμούς κι ένα μικρό, πορτοκαλί φωτόνιο. Επειδή βλέπετε, συνήθως, πιάνει μετά το σούρουπο να γράφει, κι έτσι του σώζονται συχνά - προτού το καταλάβει - κι οι τρεις ευχές απ' το μικρό λύχνο του Αλλαδίνου, που 'χει κρεμάσει παράμερα για να προϋπαντεί τον κόσμο.